EMVI en duurzaamheid combineren vraagt om een doordachte aanpak, waarbij duurzame criteria meetbaar en toetsbaar worden geformuleerd binnen het gunningsproces. Bij EMVI-aanbestedingen in de bouw- en infrasector weegt duurzaamheid mee als kwaliteitscriterium naast prijs, waardoor opdrachtgevers meer waar voor hun geld krijgen en aannemers zich kunnen onderscheiden op meer dan alleen de laagste inschrijving. In dit artikel beantwoorden we de belangrijkste vragen over duurzame EMVI-criteria en effectieve duurzaamheidseisen bij aanbestedingen.
Wat is EMVI en waarom is duurzaamheid daarin belangrijk?
EMVI staat voor Economisch Meest Voordelige Inschrijving en is de Nederlandse term voor gunningscriteria gericht op de beste prijs-kwaliteitverhouding. Bij EMVI-aanbestedingen wordt niet alleen naar de prijs gekeken, maar ook naar kwaliteitsaspecten zoals werkwijze, planning, ervaring en duurzaamheid. Dit geeft opdrachtgevers meer zekerheid over het eindresultaat.
Duurzaamheid speelt een steeds grotere rol binnen EMVI-gunningscriteria. De verschuiving van laagste prijs naar beste prijs-kwaliteitverhouding kwam mede door:
- Te veel kwaliteitsproblemen bij laagsteprijsprojecten
- Gebrek aan innovatie en duurzaamheid bij traditionele gunning
- Behoefte aan betere samenwerking tussen partijen
- Opdrachtgevers die meer zekerheid wilden over het eindresultaat
Door duurzaamheid als kwaliteitscriterium mee te wegen, worden aannemers gestimuleerd om creatieve en vernieuwende oplossingen aan te dragen. Dit kan leiden tot efficiëntere werkwijzen of duurzamere materialen. Duurzame EMVI-criteria zorgen ervoor dat innovatieve oplossingen en duurzame technieken vaker aan bod komen in de infrasector.
Welke duurzaamheidscriteria kun je opnemen in een EMVI-aanbesteding?
Bij een duurzame inschrijving in de bouw kun je verschillende duurzaamheidscriteria opnemen die relevant zijn voor de infrastructuursector. Deze criteria moeten aansluiten bij de specifieke projectkenmerken en de ambities van de opdrachtgever. Gangbare duurzaamheidscriteria voor EMVI-aanbestedingen zijn:
- CO2-reductie: maatregelen om de uitstoot tijdens uitvoering en levensduur te beperken
- Materiaalgebruik: inzet van duurzame, gerecyclede of biobased materialen
- Circulaire oplossingen: hergebruik van materialen en ontwerp voor demontage
- Energieverbruik: energiezuinige uitvoeringsmethoden en materieel
- Sociale duurzaamheid: social return, arbeidsomstandigheden en lokale werkgelegenheid
Voor de infrasector zijn daarnaast criteria relevant, zoals beperking van hinder voor de omgeving, behoud van biodiversiteit en waterbeheer. De keuze voor specifieke duurzaamheidseisen bij aanbestedingen hangt af van het projecttype, de locatie en de beleidsdoelen van de opdrachtgever.
Hoe formuleer je effectieve duurzaamheidseisen binnen EMVI?
Effectieve duurzaamheidseisen binnen EMVI zijn meetbaar, haalbaar en toetsbaar. Een goede EMVI-strategie voldoet aan drie criteria: de strategie adresseert de grootste zorg of behoefte van de opdrachtgever, zorgt voor duidelijk onderscheid ten opzichte van concurrenten en is toegespitst op het specifieke project en de context.
Bij het formuleren van duurzaamheidseisen is het belangrijk om:
- Concrete en kwantificeerbare doelen te stellen
- Eisen te koppelen aan de specifieke projectkenmerken
- Balans te vinden tussen ambitie en haalbaarheid
- Duidelijke beoordelingscriteria op te stellen
- Algemeenheden te vermijden; de aanpak moet relevant zijn voor de unieke uitdagingen van de tender
Vermijd vage formuleringen zoals “zo duurzaam mogelijk” of “aandacht voor het milieu”. Kies in plaats daarvan voor specifieke eisen die inschrijvers kunnen aantonen en die je objectief kunt beoordelen. EMVI-gunningscriteria duurzaam formuleren vraagt om projectspecificiteit, waarbij de aanpak is toegespitst op de unieke kenmerken van het project.
Wat zijn veelgemaakte fouten bij het combineren van EMVI en duurzaamheid?
Bij het integreren van duurzaamheid in EMVI-aanbestedingen worden regelmatig fouten gemaakt die het beoordelingsproces bemoeilijken of tot teleurstellende resultaten leiden. Veelvoorkomende valkuilen zijn:
- Te vage criteria: duurzaamheidseisen die niet concreet genoeg zijn om objectief te beoordelen
- Onrealistische eisen: ambities die niet haalbaar zijn binnen het budget of de planning
- Gebrek aan weging: duurzaamheid krijgt onvoldoende gewicht in de totale beoordeling
- Onvoldoende afstemming: geen dialoog tussen opdrachtgever en potentiële opdrachtnemers over haalbaarheid
- Generieke aanpakken: standaard duurzaamheidseisen die niet zijn toegespitst op het specifieke project
Een andere veelgemaakte fout is het niet herkennen van onrealistische prijzen in combinatie met ambitieuze duurzaamheidsbeloften. Dit kan leiden tot claims en geschillen tijdens de uitvoering. Bij EMVI en duurzaamheid combineren is het daarom belangrijk dat de duurzaamheidsambities in verhouding staan tot het beschikbare budget.
Hoe beoordeel je duurzaamheidsplannen binnen een EMVI-procedure?
Het objectief beoordelen van ingediende duurzaamheidsplannen vraagt om een transparant en vergelijkbaar beoordelingsproces. Opdrachtgevers moeten vooraf duidelijk maken hoe ze duurzaamheidsplannen gaan beoordelen en welke aspecten het zwaarst wegen.
Aandachtspunten voor een eerlijk beoordelingsproces:
- Stel vooraf heldere beoordelingscriteria op en communiceer deze naar alle inschrijvers
- Zorg voor een beoordelingscommissie met voldoende expertise op duurzaamheidsgebied
- Beoordeel plannen op concreetheid en onderbouwing, niet alleen op ambitieniveau
- Toets of beloften realistisch zijn binnen het projectbudget en de planning
- Vraag door op onduidelijke of generieke formuleringen
Bij de beoordeling is het belangrijk om te kijken of inschrijvers kunnen aantonen dat ze kwaliteit kunnen leveren met hun plan van aanpak en referenties. EMVI-duurzaamheid beoordelen vraagt om een kritische blik op zowel de inhoud als de haalbaarheid van de voorgestelde maatregelen. Plannen die zich onderscheiden door projectspecificiteit en concrete onderbouwing verdienen een hogere score dan generieke aanpakken.
Hoe helpt Bouwmeesters bij het combineren van EMVI en duurzaamheid?
Bouwmeesters biedt praktijkgerichte ondersteuning aan opdrachtgevers en opdrachtnemers die duurzaamheid succesvol willen integreren in EMVI-aanbestedingen. De trainingen zijn specifiek ontwikkeld voor de bouw- en infrasector en combineren theorie met directe praktijktoepassingen.
Concrete ondersteuning van Bouwmeesters:
- Training EMVI-plannen schrijven: leer de basis van effectief EMVI-schrijven, inclusief duurzaamheidsaspecten
- Training EMVI-schrijven: Next level: verdieping voor gevorderde schrijvers, met aandacht voor onderscheidende duurzaamheidsstrategieën
- Training Verplichte MKI: circulariteit meetbaar maken: praktische kennis over het meetbaar maken van duurzaamheid
- Training Aan de slag met het Ambitieweb en de Omgevingswijzer: tools voor het formuleren van duurzaamheidscriteria
- Trainers met jarenlange ervaring bij aannemers, overheden en adviesbureaus
De trainingen zijn bedoeld voor projectleiders, werkvoorbereiders, calculators, contractmanagers en andere specialisten in de infrasector. Je kunt kiezen voor open inschrijving of incompanytrajecten, afgestemd op jouw organisatie.
Wil je leren hoe je EMVI en duurzaamheid effectief combineert? Bekijk het trainingsaanbod van Bouwmeesters en ontdek welke training past bij jouw leervraag. Neem contact op voor persoonlijk advies.